Słownik wynagrodzeń
rozwiązanie umowy za porozumieniem stron
Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron to najbardziej elastyczna i bezkonfliktowa forma zakończenia stosunku pracy — obie strony wyrażają zgodę na rozwiązanie umowy w dowolnym, ustalonym wspólnie terminie. Nie obowiązują wtedy ustawowe okresy wypowiedzenia ani zakazy zwolnienia (np. w trakcie urlopu czy choroby). Warunki porozumienia, w tym data ustania stosunku pracy, mogą być negocjowane swobodnie.
Znaczenie w kontekście polskiego prawa pracy
Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron jest regulowane przede wszystkim przez Kodeks pracy (KP). Zgodnie z art. 30 § 1 KP, umowa o pracę może zostać rozwiązana na mocy porozumienia stron w dowolnym czasie i bez zachowania okresu wypowiedzenia. Oznacza to, że pracownik i pracodawca mogą wspólnie ustalić warunki zakończenia zatrudnienia, co eliminuje konieczność stosowania standardowych procedur wypowiedzenia i chroni obie strony przed potencjalnymi konfliktami.
W praktyce porozumienie stron pozwala na ustalenie dogodnych warunków odejścia z pracy, w tym daty rozwiązania umowy oraz ewentualnych świadczeń dodatkowych, takich jak odprawa czy rozliczenie niewykorzystanego urlopu. W przeciwieństwie do wypowiedzenia, rozwiązanie za porozumieniem stron nie jest ograniczone zakazami zwolnienia, np. w okresie choroby czy urlopu wypoczynkowego.
Pod względem podatkowym, wynagrodzenie wypłacone w związku z rozwiązaniem umowy za porozumieniem stron podlega standardowym zasadom opodatkowania PIT oraz składkom ZUS, co oznacza konieczność prawidłowego rozliczenia w rocznym zeznaniu podatkowym. Szczegółowe informacje na temat rozliczania podatku PIT można znaleźć w poradniku Jak rozliczyć PIT-37.
Przykład liczbowy
Załóżmy, że pracownik zarabia 5 000 zł brutto miesięcznie i decyduje się na rozwiązanie umowy za porozumieniem stron. Strony ustalają, że umowa zostanie rozwiązana z dniem 15 maja 2024 roku, a pracownik otrzyma wynagrodzenie za przepracowaną część miesiąca oraz ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.
- Wynagrodzenie za 15 dni pracy: 5 000 zł / 30 dni × 15 dni = 2 500 zł brutto
- Ekwiwalent za niewykorzystany urlop (np. 5 dni): 5 000 zł / 21 dni roboczych × 5 dni = 1 190,48 zł brutto
- Łączna kwota brutto do wypłaty: 2 500 zł + 1 190,48 zł = 3 690,48 zł
Od tej kwoty zostaną odprowadzone składki ZUS oraz podatek dochodowy według obowiązujących stawek. Po odliczeniach pracownik otrzyma kwotę netto, którą można obliczyć korzystając z Kalkulatora brutto–netto 2024. Warto pamiętać, że rozwiązanie umowy za porozumieniem stron może także obejmować dodatkowe świadczenia, np. odprawę, która podlega odrębnym zasadom podatkowym.
Powiązane pojęcia
- Wypowiedzenie umowy – standardowa forma zakończenia umowy o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia.
- L4 (zwolnienie lekarskie) – okres chorobowego, w którym obowiązują zakazy zwolnienia pracownika.
- Kodeks pracy – podstawowy akt prawny regulujący stosunki pracy w Polsce.
- Jak rozliczyć PIT-37 – poradnik dotyczący rozliczenia rocznego podatku dochodowego.
- Kalkulator brutto–netto 2024 – narzędzie do wyliczania wynagrodzenia netto z kwoty brutto.
Przykład
Pracownik i pracodawca podpisują porozumienie 15 maja 2024 r., ustalając datę rozwiązania umowy na 31 maja 2024 r. — bez okresu wypowiedzenia, bez obowiązku uzasadnienia, z zachowaniem prawa do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.