Pojęcia i definicje

Słownik wynagrodzeń

Definicje terminów związanych z wynagrodzeniami, podatkiem PIT, składkami ZUS i rynkiem pracy w Polsce. Dostępne po polsku, zrozumiałe dla każdego.

350terminów

PIT · ZUS · NOSiPgłówne obszary

Słownik zawiera 350 definicji terminów używanych w polskim systemie wynagrodzeń, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Każde hasło wyjaśnia pojęcie w kontekście praktycznym — jak wpływa na Twój pasek płac, Twoje prawo pracy lub Twoje zobowiązania podatkowe.

Najczęściej szukane hasła to: brutto, netto, PIT, składki ZUS, mediana wynagrodzeń, kwota wolna od podatku i ulga dla młodych. 30 terminów objętych jest rozszerzonymi artykułami z przykładami, obliczeniami i FAQ.

Kalkulator brutto–netto →Poradniki →

A

agencja pracy tymczasowej agencja pracy tymczasowej (APT)awans zawodowy

B

B2B (samozatrudnienie)BDL (Bank Danych Lokalnych GUS)BDL (Bank Danych Lokalnych)BHP (bezpieczeństwo i higiena pracy)BSW (Badanie Struktury Wynagrodzeń GUS)Badanie Struktury Wynagrodzen (BSW)badania profilaktyczne (medycyna pracy)badanie ankietowe vs dane administracyjne benchmarking wynagrodzeń bezrobocie (stopa bezrobocia)blad proby bonus bony zywieniowe brutto

C

czas pracy niepełnosprawnych czternasta emerytura (14. emerytura)

D

data wypłaty wynagrodzenia decyl delegowanie pracowników delegowanie pracowników za granicę dobrowolna składka chorobowa zleceniobiorcy dochód dodatek nocny dodatek stażowy dofinansowanie dojazdow dyrektywa UE o placy minimalnej 2022/2041 dyrektywa UE o transparentnosci plac 2023/970 dyrektywa o transparentności wynagrodzeń UE dyskryminacja płacowa dyżur pracowniczy działalność nierejestrowana dzień wolny za pracę w niedzielę lub święto

E

ESOP — akcje pracownicze i opcje na akcje Eurostat Eurostat EARN (Earnings Statistics)e-PIT (Twój e-PIT)e-ZLA e-urząd skarbowy (podatki.gov.pl)ekwiwalent za urlop emerytura emerytura minimalna w Polsce

F

FGŚP Fundusz Pracy freelancing

G

GUS (Glowny Urzad Statystyczny)gig economy godziny nadliczbowe

H

headhunting (executive search)

I

IKE (Indywidualne Konto Emerytalne)IKZE (Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego)indeks cen towarow i uslug (CPI)indeksacja wynagrodzeń inflacja CPI a wynagrodzenia

J

jawność wynagrodzeń jednoosobowa działalność gospodarcza (JDG)

K

KRUS KZiS (Klasyfikacja Zawodów i Specjalności)Kaitz index Klasyfikacja Zawodow i Specjalnosci (KZiS)Kodeks Pracy kafeteria benefitow kalkulator wynagrodzeń karta Multisport karta podatkowa kontrakt menedżerski kontrakt — oferta pracy konwergencja plac korporacja koszty pracodawcy (całkowity koszt zatrudnienia)koszty uzyskania przychodu kwartyl kwartyl wynagrodzen Q1 Q2 Q3 kwota wolna od podatku

L

L4 laptop służbowy leasing pracowniczy limit 30-krotności podstawy ZUS lista płac luka placowa (gender pay gap)luka placowa kobiet i mezczyzn luka płacowa kobiet i mężczyzn (gender pay gap)

M

Mazowieckie vs reszta Polski MŚP (małe i średnie przedsiębiorstwa)mediana a średnia wynagrodzeń mediana wynagrodzen metodologia badania luki placowej w Polsce mieszkanie sluzbowe minimalna stawka godzinowa mobbing mobbing a wynagrodzenie mobbing i molestowanie w pracy

N

NDA (klauzula poufności)NOSiP (Nomenklatura Zawodow i Specjalnosci)NUTS (klasyfikacja terytorialna UE)nadgodziny (wynagrodzenie za nadgodziny)nadpłata podatku nagroda jubileuszowa negocjacje płacowe negocjacje zbiorowe i uklad zbiorowy pracy netto (wynagrodzenie netto)next-step salary niepełny etat nietykalność wynagrodzenia

O

OECD OECD Average Wages OFE ocena pracownicza ochrona pracownicy w ciąży ochrona wynagrodzenia odliczenia od wynagrodzenia odpoczynek dobowy i tygodniowy odprawa emerytalna odprawa pośmiertna odprawa pracownicza oferta konkurencyjna (counter-offer)offshoring onboarding opcje na akcje (stock options)outplacement outsourcing outsourcing pracowniczy

P

PESEL i NIP w zatrudnieniu PFRON PIP (Państwowa Inspekcja Pracy)PIT (podatek dochodowy)PIT-11 PIT-2 PIT-36 (zeznanie roczne z działalności)PIT-37 PIT-4R (deklaracja roczna pracodawcy)PKB per capita PKD (Polska Klasyfikacja Dzialalnosci)PPE PPK (Pracownicze Plany Kapitalowe)PPS (parytet sily nabywczej)PUE ZUS (Platforma Usług Elektronicznych)PUP (Powiatowy Urząd Pracy)Percentyl wynagrodzenia pakiet medyczny (prywatna opieka zdrowotna)parytet siły nabywczej (PPS)parytety siły nabywczej (PPS)pasek wynagrodzenia pay equity audit (badanie równości płac)percentyl 90 wynagrodzeń pełny etat platforma internetowa jako pracodawca podatek Belki — podatek od zyskow kapitalowych podatek PIT podatek liniowy podstawa wymiaru składek ZUS podwyżka podwyżka wynagrodzenia porozumienie stron o rozwiązaniu umowy portfolio career (portfel projektów)posilki profilaktyczne potrącenia z wynagrodzenia pożyczka pracownicza praca hybrydowa praca na zmiany praca nakładcza (chałupnictwo)praca nakładcza (chałupnicza)praca przez platformy cyfrowe (gig platforms)praca sezonowa praca w IT (branża IT)praca w godzinach nocnych praca w nadgodzinach praca w niedzielę praca w święta praca za granicą (dochody zagraniczne)praca zdalna (home office)praca zdalna (telepraca)praca zmianowa pracodawca pracownik premia premia roczna premie i nagrody — skutki w PIT i ZUS przedsiębiorstwo przelew wynagrodzenia przerwa w pracy przychód próg podatkowy

S

SES (Structure of Earnings Survey)salary survey (raport wynagrodzeń)samochod sluzbowy -- uzytek prywatny samochód służbowy samorząd samozatrudnienie sektor prywatny sektor publiczny sektor publiczny (budzetowka)sfera budżetowa (budżetówka)sfery budzetowej siatka płac siła nabywcza siła nabywcza pieniądza skala podatkowa składka chorobowa ZUS składka emerytalna ZUS składka rentowa ZUS składka wypadkowa ZUS składka zdrowotna składki ZUS sluzba cywilna spółka Skarbu Państwa spółka akcyjna (S.A.)spółka komandytowa spółka partnerska spółka z o.o. (sp. z o.o.)srednia wynagrodzen stawka godzinowa brutto stawka podatkowa 12%stawka podatkowa 32%stawka ryczałtowa stażysta (staż i praktyki zawodowe)stock options stopa aktywności zawodowej stopa bezrobocia stołówka zakładowa swiadczenia pozaplacowe (benefity)szkolenia finansowane przez pracodawce szkolenia pracownicze

T

TERYT (rejestr podzialow terytorialnych)tajemnica statystyczna telefon i laptop sluzbowy -- uzytek prywatny telefon służbowy telepraca (praca zdalna — definicja prawna KP)total compensation (wynagrodzenie całkowite)transparentność wynagrodzeń trzynasta pensja (13. pensja)trzynastka (dodatkowe wynagrodzenie roczne)

W

Wynagrodzenie chorobowe i zasilek chorobowy waloryzacja emerytur i rent wczasy pod grusza widełki wynagrodzenia workation wskaznik aktywnosci zawodowej wskaznik brutto/netto wskaznik zatrudnienia (employment rate)wskaźnik Kaitza (Kaitz index)wspólne rozliczenie małżonków współczynnik Giniego wynagrodzeń wynagrodzenia a PKB regionalny wynagrodzenia a produktywność wynagrodzenia kobiet i mezczyzn — dane statystyczne wynagrodzenia minimalne w UE wynagrodzenia w IT w Polsce wynagrodzenia w UE wynagrodzenia w budownictwie wynagrodzenia w edukacji wynagrodzenia w logistyce wynagrodzenia w medycynie wynagrodzenie a ZFŚS wynagrodzenie brutto wynagrodzenie całkowite (CTC)wynagrodzenie godziwe wynagrodzenie minimalne wynagrodzenie minimalne a umowy cywilnoprawne wynagrodzenie netto wynagrodzenie nominalne wynagrodzenie realne wynagrodzenie urlopowe wynagrodzenie w sektorze publicznym vs prywatnym wynagrodzenie z tytułu choroby pracownika wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy wynagrodzenie za nadgodziny wynagrodzenie zasadnicze wypadek przy pracy wypowiedzenie umowy o prace wypowiedzenie zmieniające wzrost wynagrodzenia