Słownik wynagrodzeń

samochód służbowy

Samochód służbowy to pojazd udostępniany pracownikowi przez pracodawcę do celów służbowych. Jeśli pracownik używa samochodu służbowego do celów prywatnych, wartość nieodpłatnego świadczenia stanowi jego przychód. Ryczałt za użytek prywatny: 250 zł/miesiąc dla samochodów o pojemności silnika do 1600 cm³ i 400 zł/miesiąc dla powyżej 1600 cm³ (przepisy obowiązujące do 2021 r.) — od 2022 r. zmienione:

Znaczenie w kontekście polskiego prawa pracy

W polskim prawie pracy samochód służbowy jest traktowany jako świadczenie udostępniane pracownikowi przez pracodawcę w celu wykonywania obowiązków służbowych. Zgodnie z Kodeksem pracy oraz przepisami podatkowymi, używanie samochodu służbowego do celów prywatnych powoduje powstanie po stronie pracownika przychodu z nieodpłatnego świadczenia. Od 1 stycznia 2022 roku zmieniły się zasady wyceny tego przychodu.

Obecnie wartość nieodpłatnego świadczenia z tytułu prywatnego korzystania z samochodu służbowego ustala się jako określony procent wartości samochodu, a nie jak wcześniej ryczałt miesięczny. Zgodnie z przepisami PIT 2024, przychód pracownika z tytułu używania samochodu do celów prywatnych wynosi 250 zł miesięcznie dla pojazdów o pojemności silnika do 1600 cm³ oraz 400 zł dla pojazdów o większej pojemności (przepisy obowiązujące do końca 2021 roku). Od 2022 r. wprowadzono nowe zasady, które uwzględniają wartość rynkową samochodu oraz rzeczywisty czas i zakres użytkowania prywatnego.

Warto podkreślić, że samochód służbowy wykorzystywany wyłącznie w celach służbowych nie generuje przychodu podlegającego opodatkowaniu. Natomiast każdorazowe użycie auta do celów prywatnych powinno być odpowiednio udokumentowane, a wartość świadczenia doliczona do podstawy opodatkowania i składek ZUS. Szczegółowe regulacje dotyczące rozliczeń podatkowych i składkowych znajdują się w przepisach ZUS oraz w poradniku rozliczenia PIT-37.

Przykład liczbowy

Pracownik zatrudniony na umowę o pracę z wynagrodzeniem brutto 5 000 zł miesięcznie korzysta z samochodu służbowego o pojemności silnika 1800 cm³ również do celów prywatnych. Do końca 2021 roku wartość nieodpłatnego świadczenia wynosiła 400 zł miesięcznie i była doliczana do podstawy opodatkowania oraz składek ZUS.

Przyjmując, że od 2022 roku obowiązuje nowa metoda wyliczania, zakładająca np. 1% wartości samochodu miesięcznie (przykładowa wartość auta: 60 000 zł), wartość świadczenia wynosi 600 zł miesięcznie. W związku z tym:

  • Podstawa opodatkowania pracownika wzrasta z 5 000 zł do 5 600 zł.
  • Podatek dochodowy oraz składki ZUS są naliczane od kwoty 5 600 zł.
  • Pracownik powinien uwzględnić tę kwotę przy rozliczeniu rocznym PIT.

Przykład ten pokazuje, że korzystanie z samochodu służbowego do celów prywatnych może znacząco wpłynąć na wysokość podatków i składek, a tym samym na ostateczne wynagrodzenie netto. Szczegóły dotyczące obliczeń wynagrodzenia netto można znaleźć w poradniku Jak obliczyć wynagrodzenie netto.

Powiązane pojęcia

Przykład

Przykład: pracownik używa samochodu służbowego (wartość 150 000 zł) prywatnie. Miesięczny ryczałt 400 zł doliczany jest do przychodu i podlega PIT oraz składkom ZUS.