Wynagrodzenia według wykształcenia
Średnie zawodowe
Upper secondary vocational. Kod ISCED-PL: 3A.
Przeciętne wynagrodzenie brutto pracowników z wykształceniem „średnie zawodowe" wynosi 7529 zł miesięcznie (GUS, Struktura Wynagrodzeń, październik 2024). To o 19% więcej niż przy wykształceniu podstawowym (6319 zł). Luka płacowa między kobietami a mężczyznami na tym poziomie wynosi 17,5%.
Przeciętne wynagrodzenie brutto według poziomu wykształcenia (2024)
| Poziom wykształcenia | Ogółem | Mężczyźni | Kobiety | |
|---|---|---|---|---|
| Podstawowe i niższe | 6319 PLN | 6792 | 5662 | |
| Zasadnicze zawodowe | 6587 PLN | 7046 | 5535 | |
| Średnie ogólnokształcące | 6854 PLN | 7652 | 6121 | |
| Średnie zawodowe | 7529 PLN | 8046 | 6637 | |
| Policealne | 7515 PLN | 8308 | 7004 | |
| Wyższe licencjackie lub inżynierskie | 10 284 PLN | 11 860 | 8895 | |
| Wyższe magisterskie i powyżej | 11 469 PLN | 13 643 | 10 334 |
Poziom wykształcenia jest jednym z najsilniejszych czynników różnicujących wynagrodzenia w Polsce: różnica między wykształceniem podstawowym a wyższym magisterskim to prawie dwukrotność przeciętnej płacy. Dane są przeciętnymi (średnimi) brutto z Badania Struktury Wynagrodzeń GUS za październik 2024 r. Aby zobaczyć rozkład decylowy i mediany, wybierz konkretny zawód.
Źródło: GUS — Struktura wynagrodzeń według zawodów (październik 2024), klasyfikacja ISCED-PL, 2024
FAQ — wynagrodzenia a wykształcenie Średnie zawodowe
Ile zarabia się w Polsce z wykształceniem średnim ogólnokształcącym?
Pracownicy z maturą ogólnokształcącą (ISCED 3A) zarabiają przeciętnie ok. 4 600 PLN brutto miesięcznie według GUS BSW 2022. Matura bez kierunkowego wykształcenia zawodowego otwiera drogę do administracji, obsługi klienta i sprzedaży, ale mediana wynagrodzenia jest podobna do zasadniczego zawodowego.
Jak matura wpływa na możliwości kariery?
Matura umożliwia podjęcie studiów wyższych — co jest główną wartością ISCED 3A. Sama matura bez studiów lub kwalifikacji zawodowych otwiera: pracę w administracji biurowej, obsłudze klienta, sprzedaży, logistyce. Mediana wynagrodzenia maturzysty bez wyższego wykształcenia niewiele przewyższa wynagrodzenie osoby z zasadniczym zawodowym.
Czy warto iść na studia po maturze z perspektywy finansowej?
Premia za wykształcenie wyższe (licencjat, ISCED 6) vs. matura (ISCED 3A) wynosi w Polsce ok. +25–30% mediana wynagrodzenia w całej karierze. ROI studiów zależy od kierunku: IT i prawo — bardzo wysoki; edukacja i nauki humanistyczne — niski lub neutralny. Dług studencki w Polsce jest relatywnie niski (studia bezpłatne na publicznych uczelniach).
Jakie zawody są dostępne dla maturzystów bez studiów?
Bez studiów, z maturą: urzędnik (administracja publiczna), pracownik biurowy, agent ubezpieczeniowy, doradca klienta w banku, sprzedawca, logistyk magazynowy. W sektorze prywatnym pracodawcy coraz częściej nie wymagają wyższego wykształcenia dla stanowisk niespecjalistycznych.
Jak zmienia się wartość matury na rynku pracy?
W 2000 r. matura wystarczała do podjęcia większości stanowisk biurowych. W 2024 r. inflacja edukacyjna spowodowała, że wyższe wykształcenie stało się normą dla stanowisk wymagających wcześniej matury. GUS wskazuje, że udział pracowników z wyższym wykształceniem wzrósł z 16% (2000) do 38% (2022) populacji pracującej.